Tháng 9 năm ngoái, Ngân hàng Đầu tư Lehman Brothers của Mỹ sụp đổ, châm ngòi cho sự lan rộng và leo thang của khủng hoảng tài chính trên toàn cầu, dẫn tới cuộc suy thoái tồi tệ nhất của kinh tế thế giới trong vòng hơn 6 thập kỷ qua. Một năm sau vụ khủng hoảng tồi tệ này, các nhà kinh tế đã ngồi lại để thống kê cũng như kiểm chứng sự biến dạng của kinh tế thế giới trước những đổ vỡ tài chính.
Ứng 10,8 nghìn tỷ USD
Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đánh giá, các nền kinh tế lớn nhất thế giới đã chi tổng số 10,8 nghìn tỷ USD cho việc chống khủng hoảng. Trong số này, 9,2 nghìn tỷ USD thuộc về các nước giàu và 1,6 nghìn tỷ USD thuộc về Trung Quốc và các nền kinh tế mới nổi lớn khác. Anh và Mỹ là hai quốc gia chi nhiều tiền nhất. Tại Anh, số tiền chi ra để chống khủng hoảng là 2,4 nghìn tỷ USD, chiếm 94% GDP của nước này, bình quân 30.000USD trên mỗi đầu người. Tại Mỹ, số tiền chống khủng hoảng là 3,6 nghìn tỷ USD, chiếm 25% GDP, bình quân 10.000USD/đầu người.
Tài chính lỗ 4 nghìn tỷ USD
Lĩnh vực tài chính tư nhân của thế giới đã chịu khoản lỗ lên tới 4 nghìn tỷ USD trong một năm qua. Trong số tài sản thất thoát khổng lồ này, khoảng 2/3 thuộc về các ngân hàng quốc tế lớn như Citi-group của Mỹ hay RBS của Anh. Các loại chứng khoán đảm bảo bằng nợ dưới chuẩn chiếm 1,8 nghìn tỷ USD, chiếm gần một nửa tổng số thua lỗ. Thua lỗ chưa từng xảy ra đã xóa sạch lợi nhuận 10 năm của ngành ngân hàng thế giới. Dự báo sẽ phải mất nhiều năm,thậm chí là hàng thập kỷ, để ngành ngân hàng thế giới hoạt động bình thường như trước khi khủng hoảng xảy ra.
GDP hụt 2 nghìn tỷ USD
GDP của thế giới được dự báo sẽ sụt giảm 2,3% trong năm nay, tương đương mức giảm gần 1 nghìn tỷ USD. Nếu tính tới việc kinh tế toàn cầu thường tăng trưởng 2% mỗi năm, thì mức hao hụt sản lượng do suy thoái lần này phải lên tới gần 2 nghìn tỷ USD. Trong những năm tới, phần sản lượng mất mát này sẽ được bù đắp lại khi kinh tế thế giới tăng trưởng trở lại. Tuy vậy, để đưa nền kinh tế trở lại với tăng trưởng, chính phủ các nước đã phải vay mượn những số tiền khổng lồ để chi cho các biện pháp kích thích kinh tế. Trong 5 năm tới, nợ Chính phủ Anh tăng từ 600 tỷ bảng lên 1,4 nghìn tỷ bảng, trong số nợ của Chính phủ Mỹ phải gánh thêm là 10 nghìn tỷ USD.
Thế giới nghèo đi
Khủng hoảng và suy thoái khiến người dân khắp nơi nghèo đi thông qua việc giá trị tài sản, cổ phiếu, nhà đất...bị mất giá. Khó khăn khiến người dân các nước chi tiêu ít hơn, khiến tăng trưởng kinh tế chịu thêm tác động bất lợi. Số liệu do Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) công bố ngày 8/9 cho thấy, tổng mức dư nợ tín dụng tiêu dùng tại nước này trong tháng 7 đã sụt giảm một khoản kỷ lục 21,6 tỷ USD so với tháng 6. Theo các số liệu vừa được Cục Thống kê Mỹ công bố, trong năm 2008 có đến 39,8 triệu người Mỹ sống dưới ngưỡng nghèo khó, tăng thêm 2,5 triệu người so với năm 2007; tỷ lệ hộ nghèo đã tăng lê n mức 13,2%, cao nhất kể từ năm 1997.
Thương mại co rút
Ngân hàng Thế giới đã ước tính rằng, giá trị xuất khẩu của 44 nền kinh tế lớn trên thế giới (hiện chiếm khoảng ba phần tư giá trị thương mại toàn cầu) giảm khoảng 7,4% trong tháng 10/2008 và giảm tiếp 15,4% trong tháng tiếp theo trước khi được giữ vững trong tháng 12, rồi tiếp tục giảm 12,2% vào tháng 1/2009.
Nhiều rủi ro hơn
Thời điểm tháng 10/2008, chỉ số VIX (dấu hiệu bắt ổn) đứng ở mức 80, cao chưa từng có trong lịch sử. Hiện nay, chỉ số VIX ở mức khoảng 25. Nhiều chuyên gia cho rằng, nhà đầu tư nên tính đến việc chuẩn bị cho thời kỳ biến động mạnh hơn. Chuyên gia tài chính thuộc Đại học Yale cho rằng, thi trường sẽ vẫn căng thẳng trong vài năm tới. Nguyên nhân chính là bởi nền kinh tế thiếu ổn định, lợi nhuận DN sẽ vẫn tiếp tục đi xuống và nhà đầu tư sẽ tiếp tục phản ứng mạnh với các tin xấu. Cựu Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) Alan Green-span nhận định, khủng hoảng sẽ tiếp tục xảy ra nhưng sẽ khác đi. Ông dự báo đó là tính cách không thể thay đổi của con người khi đối mặt với một thời kỳ thịnh vượng kéo dài và khi họ cho rằng thời kỳ tốt đẹp này sẽ còn tiếp diễn.
Nguồn:
Báo Doanh nhân Sài Gòn Số lượt đọc:
106
-
Cập nhật lần cuối:
30/09/2009 04:15:15 PM |