Hai "cú đánh", một bài học

Nằm trong hệ thống kinh tế toàn cầu, châu Á không tránh khỏi tác động tiêu cực của cuộc khủng hoảng tài chính bắt nguồn từ Mỹ; và bắt đầu lao đao trông thấy với tình trạng xuất khẩu trì trệ, nhất là khi Quốc hội Mỹ đưa điều khoản "Người Mỹ dùng hàng Mỹ" vào gói kích thích kinh tế.

Cái khó...

Không ít chuyên gia nhận định, cuộc khủng hoảng hiện nay ảnh hưởng đến các nền kinh tế mới nổi ở châu Á nghiêm trọng hơn nhiều so với thời kỳ 1997-1998. Tác động dễ thấy nhất là nhu cầu tiêu dùng sụt giảm mạnh khi các thị trường nhập khẩu chủ chốt như Mỹ, Anh, Nhật Bản và khu vực sử dụng đồng euro chìm sâu trong suy thoái. Hoạt động xuất khẩu của các nền kinh tế mới nổi như Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Malaysia, Philippines, Hàn Quốc, Thái Lan và ngay cả Việt Nam vấp phải muôn vàn khó khăn.

Điều trớ trêu là các nền kinh tế này phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu sang những nước phát triển, coi đó là động lực để tăng trưởng. Giới phân tích cảnh báo, bất kỳ rào cản thương mại nào của Mỹ và các nước phát triển khác cũng có thể "giết chết" một trong những động lực tăng trưởng của châu Á.

Điều khoản "Người Mỹ dùng hàng Mỹ" trong dự luật kích thích kinh tế, dù chưa được Tổng thống Barack Obama ký phê chuẩn thành luật, song tác động của nó đã hiện hữu. Điều gì sẽ xảy ra nếu Mỹ áp điều khoản bị coi là mang nặng tính bảo hộ kia vào thực tế? Chắc chắn làn sóng "trả đũa" giữa các nền kinh tế sẽ xảy ra, tức là có thêm nhiều thị trường sẽ tẩy chay hàng ngoại nhập. Khi đó, liệu các “chú hổ” kinh tế ở châu Á có còn thả sức tung hoành trên thị trường thế giới?

... ló cái khôn

Những tác động không mong muốn kể trên lý giải tại sao nhiều nền kinh tế coi thị trường nội địa là một động lực quan trọng trong điều kiện hiện nay. Gói kích thích kinh tế 580 tỷ USD của Trung Quốc cho cơ sở hạ tầng và chi phí xã hội được coi là một biện pháp mạnh theo hướng này. Các nước Đông Á, nhìn chung không bị thâm hụt tài chính nhiều, có thể áp dụng giải pháp này để kích cầu nội địa.

Trong khi đó, các nước Nam Á như Ấn Độ và Sri Lanka có thể kích cầu nội địa thông qua hình thức lãi suất thấp. Mặc dù những giải pháp này cần có thời gian để phát huy tác dụng, song trước mắt chúng có thể giảm tốc độ "xuống dốc" của nền kinh tế.

Thúc đẩy mậu dịch nội khối cũng là một biện pháp kích cầu và giúp những nền kinh tế nhỏ hơn ở châu Á đối phó với nhu cầu xuất khẩu giảm, đặc biệt là các nước Bangladesh, Cambodia, Pakistan, Việt Nam... phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu sang thị trường Mỹ và châu Âu.

Sáng kiến Chiang Mai do các nước châu Á khởi xướng từ cuộc khủng hoảng cuối thập niên 1990 với việc lập một ngân quỹ cần được mở rộng và có sự phối hợp tốt hơn về chính sách tài chính. Giới chuyên gia cho rằng, các nước châu Á cần đẩy mạnh chương trình xã hội như giáo dục, y tế, lương thực để giúp người nghèo vượt qua khủng hoảng, đảm bảo một tương lai bền vững.

Ảnh hưởng của “bão tài chính” đối với kinh tế châu Á

Kim ngạch xuất khẩu 2008: Hàn Quốc giảm gần 30%, Nhật Bản giảm 35%, Trung Quốc giảm tới 17,5% trong tháng 1/2009.

Vốn đầu tư: Vốn tư nhân đổ vào các thị trường mới nổi dự kiến giảm hơn 60% trong năm 2009.

Việc làm: Khoảng 6 triệu người Trung Quốc mất việc làm khi hàng nghìn nhà máy phải đóng cửa. Lao động tại các nền kinh tế châu Á khác cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự.

  Về trang trước    Bản in    Gửi email    Về đầu trang

Ý kiến của bạn:

  Về đầu trang