Trong một chuyến đi thị sát khu công nghiệp Thăng Long hồi cuối tháng 6 vừa qua, phó chủ tịch Hà Nội Phí Thái Bình đã tận mắt chứng kiến cuộc sống của những người công nhân làm việc cho khu công nghiệp lớn vào loại nhất nước này.
Họ trung bình phải trả 300.000 đồng để thuê những ngôi nhà cấp 4 nóng nực và ẩm thấp trong những ngôi làng xung quanh. Nhưng số tiền này đã là một phần đáng kể trong thu nhập chỉ từ 900.000 – 1.200.000 đồng mà phần lớn họ nhận được hàng tháng. Số tiền còn lại dường như chỉ được dùng cho phần nhu cầu thiết yếu nhất là ăn uống. Ngoài ra, những người công nhân không còn khả năng chi tiêu cho những nhu cầu rất tối thiểu khác.
Chuyến đi hiện trường của phó chủ tịch là nhằm kiểm tra tình hình công nhân đình công của ít nhất 2 trong số 65 công ty nằm trong khu công nghiệp này. Kết thúc chuyến khảo sát, ông Bình thừa nhận rằng, thu nhập của người công nhân là quá thấp, không theo sát với diễn biến giá cả tăng cao. Kết luận của phó chủ tịch đã phản ánh đúng đời sống vật chất khốn khó của người công nhân hiện nay, mặc dù ông không quên nói thêm rằng, các cuộc đình công đó là chưa đúng với pháp luật hiện hành.
Lạm phát tăng cao ảnh hưởng tới đời sống công nhân lao động
 Lạm phát tăng cao trong năm ngoái (12,3%), và nửa đầu năm nay (26,8%) đã làm cuộc sống của tầng lớp lao động làm công ăn lương ảnh hưởng nghiêm trọng. Trong số đó đáng kể nhất là những người công nhân lao động trong các khu công nghiệp tập trung. Nhưng, rõ ràng, rất khó để các chủ doanh nghiệp tăng lương để phù hợp với mức trượt giá này. Ông Hoàng Minh Hào, phó vụ trưởng vụ Tiền lương tiền công và việc làm, bộ Lao động thương binh và xã hội giải thích: “Nếu tăng lương lên 20% cho người lao động, thì giá thành mỗi sản phẩm sẽ đội lên khoảng 2-3%. Ở nhiều ngành công nghiệp như dệt may, da giày, thì mức tăng lương này sẽ kéo theo tỷ lệ tăng giá tương đương ở các sản phẩm. Điều này là rất khó khăn cho các chủ doanh nghiệp”.
Nhận xét này rõ ràng bao biện cho giới chủ doanh nghiệp, những người về phần mình cũng đang chịu sức ép rất lớn từ lạm phát và lãi suất tăng cao. Tuy vậy, nó lại trái chiều với tinh thần một báo cáo công bố gần đây của Tổng liên đoàn lao động Việt Nam. Báo cáo này nhận xét, đời sống của công nhân lao động, nhất là những người lao động lương thấp đã bị ảnh hưởng rất lớn trước tác động của lạm phát tăng cao. Lãnh đạo của tổ chức này thừa nhận, trong sáu tháng đầu năm nay đã nổi nên tình trạng đình công lớn, với tổng cộng 330 cuộc trong cả nước, ở cả khu vực kinh tế tư nhân trong nước, nhà nước và đầu tư nước ngoài.
Mức lương tối thiểu chưa đáp ứng được nhu cầu của người lao động
Nhưng, mức lương hiện hành không đủ để nhiều người lao động chi trả, ở tất cả các khu vực công và tư, là hệ quả của chính sách tiền lương tối thiểu do Nhà nước áp đặt. Theo quy định hiện nay, chuẩn nghèo là 260 ngàn đồng/người/tháng ở khu vực đô thị, và 200 ngàn đồng/người/tháng ở nông thôn. Có nghĩa là, cộng với một người ăn theo, thì chuẩn nghèo là 520 ngàn đồng/người/tháng ở đô thị, và 400 ngàn đồng/người/tháng ở nông thôn. Đây là mức rất sát với mức lương tối thiểu hiện hành là 540 ngàn đồng/người/tháng. Ông Hào của bộ Lao động nói: “Lương tối thiểu của ta là cận nghèo, nó không đảm bảo nhu cầu sống thiết yếu của người lao động”.
Trong khi đó, nếu tính toán theo chuẩn nghèo quốc tế là 1 USD/người/ngày thì mức thu nhập 30 USD/người/tháng vẫn là dạng nghèo. Nhưng với mức này, cộng với một người ăn theo, thì thu nhập 60 USD/tháng (tương đương 1,110 triệu đồng) vẫn là nghèo. Mặc dù vậy, nếu so với lương cơ bản ở Việt Nam là 540 ngàn đồng/tháng vẫn đã là quá cao. Ông Hào nói: “Tiền lương tối thiểu không được điều chỉnh kịp thời để đảm bảo tiền lương thực tế cho người lao động. Chính sách tiền lương của Việt Nam chưa vận hành theo cơ chế thị trường”.
Theo quan chức này, các mức tiền lương tối thiểu chung, và tiền lương tối thiểu vùng áp dụng với các doanh nghiệp trong nước thấp hơn từ 1,48-1,61 lần so với mức lương tương đương áp dụng đối với các doanh nghiệp FDI. Theo quy định này, tuy có phân biệt đối xử về tiền lương áp dụng trong khu vực kinh tế trong nước, và đầu tư nước ngoài, nhưng cho thấy mức lương tối thiểu ở khu vực FDI cũng đã là thấp khi được xây dựng trên cơ sở mức lương tối thiểu hiện nay.
Rõ ràng, với căn cứ là mức lương cơ bản quá thấp để xây dựng thang bảng lương, trong khi lạm phát đã gia tăng đáng kể, thì người lao động làm công ăn lương đơn thuần sẽ lãnh đủ từ thực tế đó. Và cách họ phản kháng thời gian qua chỉ là hệ quả tất yếu mà thôi. Ông Hào của bộ Lao động nói: “Chuẩn nghèo của quốc tế đã trên 1 triệu đồng/người/tháng, mà mức lương tối thiểu chỉ là 540 ngàn. Đây là khoảng cách rất xa, và nó chứng tỏ quyền của người lao động ở Việt Nam còn bị hạn chế rất lớn. Trong khi đó, giá cả thì tăng cao và không phân biệt người giàu người nghèo”. Số lượt đọc:
286
-
Cập nhật lần cuối:
26/11/2008 04:53:43 PM |  | Bài đã đăng: |  | | |
|
