Một cách thức để khi chơi chứng khoán có lời đó là mua cổ phiếu khi giá thấp và bán cổ phiếu khi giá cao để từ đó sẽ được hưởng chênh lệch. Với sự suy giảm của thị trường chứng khoán trong thời điểm hiện nay thì việc mua cổ phiếu giá thấp và chờ đợi bán ra với giá cao để kiếm lời là rất khó nếu không muốn nói là không thể vì hầu hết các mã chứng khoán đều đang giảm xuống.
Tuy nhiên các nhà đầu tư vẫn có thể kiếm lời trong thời kỳ chứng khoán suy thoái bằng một cách thức đó là “ bán khống chứng khoán “. Vậy khái niệm “ bán khống chứng khoán là gì “, cách thức của phương thức này cũng như những rủi ro nó mang lại cho các nhà đầu tư ra sao. Chúng ta cùng tìm hiểu về phương thức kinh doanh này
Khái niệm về bán khống chứng khoán
Bán khống (Short-selling), trong tài chính có nghĩa là một cách kiếm lợi nhuận từ sự kỳ vọng tụt giảm giá của một loại chứng khoán, ngoại tệ. Trong giao dịch chứng khoán cũng vậy: Bán khống là bán một loại chứng khoán mà người bán không sở hữu tại thời điểm bán, cụ thể hơn là bán chứng khoán vay mượn nghĩa là người bán đang cho rằng giá cổ phiếu đó sẽ sụt giảm chứ không giống như khi mua một cổ phiếu và hi vọng giá của nó tăng lên. Bản chất của hoạt động bán khống là việc nhà đầu tư vay cổ phiếu từ một nguồn để bán. Sau một thời gian nhất định nhà đầu tư sẽ lại mua lại đúng lượng cổ phiếu đã vay để trả nợ
Bán khống chứng khoán cũng là một hình thức khuyến khích nhà đầu tư tham gia thị trường, bởi họ vẫn có thể kiếm được lời khi cổ phiếu giảm giá, trong khi mua bán theo cách bình thường, họ chỉ kiếm được lời khi cổ phiếu tăng giá.
Bán khống chứng khoán như thế nào?
Cách thức của việc bán khống chứng khoán tương đối dể hiểu Khi nhà đầu tư dự đoán trong tương lai giá cổ phiếu sẽ giảm, họ sẽ đi vay cổ phiếu của CTCK để bán; sau khi giá hạ, họ sẽ mua cổ phiếu đó trên thị trường để trả lại và hưởng khoản chênh lệch giá. Trong trường hợp thị trường đi xuống, giá cổ phiếu tại thời điểm bán ra cao hơn giá tại thời điểm mua vào thì nhà đầu tư đi vay sẽ hưởng lợi
Giả sử, một người vay mượn cổ phiếu ABC với giá 100.000đ/cp và bán đi ngay. Sau đó, giá cổ phiếu ABC giảm xuống còn 80.000đ/cp, người này mua cổ phiếu ABC để trả lại. Như vậy, người đó thu về 20.000đ/cp. Trong trường hợp cổ phiếu ABC tăng giá sau khi mua thì người đó sẽ bị lỗ vì phải mua trả lại với giá cao hơn.
Nhà đầu tư có nhu cầu bán khống cũng có thể "mượn" cổ phiếu của một nhà đầu tư khác, mà không nhất thiết phải là mượn cổ phiếu của công ty chứng khoán ,trong một khoảng thời gian nhất định với mức lãi suất thỏa thuận giữa hai bên. Cổ phiếu sau đó sẽ được sang tên để bên mượn có thể thực hiện hoạt động bán khống. Đối tượng cho vay, thường là những nhà đầu tư có ý định nắm giữ cổ phiếu dài hạn mà không chú ý nhiều đến biến động giá ngắn hạn, cũng cảm thấy hài lòng nhờ thu lời qua lãi suất cho vay chứng khoán.
Để đảm bảo an toàn, CTCK triển khai nghiệp vụ này thường yêu cầu người vay chứng khoán ký quỹ một khoản tiền nhất định, tuy nhỏ hơn giá trị chứng khoán đi vay nhưng đủ để bù đắp khoản lỗ nếu có. Trong quá trình chưa trả được nợ, nếu giá thị trường tăng lên thì người bán khống (người vay) phải bổ sung thêm tiền ký quỹ. Ngược lại, nếu giá giảm thì người vay có thể rút bớt ra để sử dụng.
Những rủi ro khi bán khống chứng khoán
Vẫn có thể có những rủi ro tiềm ẩn mà những nhà đàu tư tham gia phương thức bán khống phải đối mặt:
Trong trường hợp giá trên thị trường không hạ như dự đoán mà lại tăng lên, đến kỳ hạn trả lại, nhà đầu tư đó sẽ phải mua chứng khoán với giá cao hơn và chấp nhận bị lỗ khi đó nhà đầu tư sẽ vừa phải trả lãi vay chứng khoán vừa phải chịu lỗ do chênh lệch "bán thấp mua cao". Như ví dụ đã nêu trên: Trong trường hợp cổ phiếu ABC tăng giá sau khi mua thì người đó sẽ bị lỗ vì phải mua trả lại với giá cao hơn.
Vì nhà đầu tư muốn mượn cổ phiếu không thể trực tiếp đặt lệnh mà vẫn phải thông qua nhà đầu tư có cổ phiếu. Sau khi bán cổ phiếu hai bên còn phải tiếp tục chuyển tiền qua lại, nên rất bất tiện.
Ngoài ra vì tính thanh khoản của cả thị trường niêm yết và OTC đang thấp, sau khi đã mượn được cổ phiếu, việc tìm người mua cũng không hề đơn giản.
Một rủi ro nữa là việc mượn cổ phiếu rồi "xù" luôn. Người cho mượn cổ phiếu rất khó bảo vệ quyền lợi của mình, do mọi hoạt động sang tên cổ phiếu OTC đều được thực hiện một cách hợp pháp. Hơn nữa cũng chưa hề có chế tài, quy định nào về việc thực hiện giao dịch bán khống như trên, quyền lợi của nhà đầu tư chưa được bảo vệ. Ràng buộc duy nhất giữa hai bên chỉ là sự tin tưởng lẫn nhau.
Số lượt đọc:
468
-
Cập nhật lần cuối:
22/12/2008 03:37:07 PM |