Không phải tất cả các doanh nghiệp đang "ngắc ngoải" hiện nay đều là do lỗi của họ mà do những nguyên nhân ngoại lai đưa đến. Do vậy cần hỗ trợ một cách công bằng và bình đẳng các thành phần kinh tế để họ vượt qua khó khăn". Nguyên Bộ trưởng Bộ Thương mại Trương Đình Tuyển đã bày tỏ quan điểm như vậy với Báo ĐTTC.
Phóng viên: - Là người thông qua nhiều cương vị công tác, ông cảm nhận và dự báo về triển vọng kinh tế thế giới trong thời gian tới ra sao?
Ông Trương Đình Tuyển: - Dự báo về kinh tế thế giới trong tình hình hiện nay rất khó. Các tổ chức tài chính quốc tế phải thường xuyên điều chỉnh dự báo của họ. Mức điều chỉnh thường rất lớn do tính chất khủng hoảng và tác động lan tỏa của nó trong điều kiện toàn cầu hóa. Các nước phải luôn đưa ra các biện pháp bổ sung để đương đầu với khủng hoảng. Những nhận định của Ngân hàng Thế giới (WB) và của Giáo sư Roubini - kinh tế trưởng Đại học New york (người từ năm 2005 đã dự báo khủng hoảng tài chính sẽ nhấn chìm kinh tế Hoa Kỳ) đều cho rằng khủng hoảng còn chưa đến đáy. Mặc dù đã có những tín hiệu tích cực từ nền kinh tế Hoa Kỳ nhưng những tín hiệu này là rất nhỏ. Theo cá nhân tôi đây là những phản ứng (có thể là nhất thời) của thị trường trước quyết tâm của chính quyền Obama trong cuộc đối đầu với khủng hoảng.
Tình hình đang rất bất định và thường xảy ra ở một trong hai trạng thái vận động: Nền kinh tế đang vận động để xác lập đáy mới (theo hình răng cưa) hoặc đang vật vã để đi lên. Trường hợp thứ hai thì rất tết cho mọi quốc gia. Dù vậy, phải mất không ít thời gian kinh tế thế giới mới trở về quỹ đạo phát triển ổn định bởi hệ thống ngân hàng toàn cầu đã rệu rã nghiêm trọng.
- Còn tình hình kinh tế nước ta ? - Các giải pháp ngăn chặn suy giảm kinh tế mà Chính phủ đang triển khai là đúng hướng, Tuy nhiên hiệu quả lại phụ thuộc vào tiến độ thực hiện và khả năng lan tỏa của từng gói kích cầu để tập trung nguồn lực cho đúng mục tiêu. Tôi cho rằng trong các tiêu chí để lựa chọn gói kích cầu mà một số nhà kinh tế đưa ra, cần thay tiêu chí "ngắn hạn" bằng tiêu chí "tác động nhanh" thì hợp lý hơn. Nước ta có thể thoát nhanh khỏi suy giảm nếu chúng ta triển khai có hiệu quả gói kích cầu.
- Trung Quốc có vẻ vượt thoát nhanh và chống suy giảm kinh tế có hiệu quả. Liệu ta có ở thể tương đồng? - Tôi không nghĩ chúng ta sẽ thoát nhanh như Trung Quốc. Trung Quốc rất khác Việt Nam, thị trường nội địa của Trung Quốc rất lớn, họ lại sản xuất được mọi thứ với sức cạnh tranh cao. Khi họ kích cầu nội tiêu là kích tiêu thụ hàng sản xuất trong nước, còn chúng ta khi kích cầu không khéo lại kích cầu cho hàng nhập khẩu, nhất là hàng Trung Quốc. Hơn nữa, với dự trữ ngoại tệ khổng lồ Trung Quốc có đủ nguồn lực để kích cầu đầu tư mà thâm hụt ngân sách vẫn thấp. Trung Quốc cho rằng họ có thể thoát khỏi khủng hoảng theo sơ đồ hình chữ V.
Dù vậy tình hình kinh tế Trung Quốc trong tháng 2 tiếp tục xấu đi. Kim ngạch xuất khẩu giảm mạnh làm thặng dư thương mại chi còn 4,8 tỷ USD, là mức thấp kỷ lục trong vòng 3 năm qua. Thủ tướng ôn Gia Bảo cũng thừa nhận rất khó đạt được mức tăng trưởng 8% trong năm 2009 dù ông nói Chính phủ Trung Quốc sẽ làm mọi cách để đạt mục tiêu đó. Với kim ngạch xuất khẩu trên 60% GDP, kinh tế nước ta phụ thuộc rất lớn vào thị trường thế giới, nhất là Hoa Kỳ, Nhật Bản và các nước EU -những đối tác nhập khẩu chính của Việt Nam. Khi thị trường nhập khẩu của các nước này phục hồi thì ta mới tăng mạnh xuất khẩu được. Và khi họ thoát ra khỏi khủng hoảng theo sơ đồ chữ U (theo nhận định của Giáo sư Roubini), tôi nghĩ Việt Nam sẽ thoát ra khỏi khủng hoảng theo sơ đồ Parabol là thành công rồi.
- Ông vừa gập gỡ nhiều doanh nghiệp tại TPHCM, khó khăn lớn nhất của họ là gì?
Đó là thị trường bị thu hẹp trong khi khả năng cạnh tranh của hàng hóa nước ta lại kém. Thu nhập giảm sút, người tiêu dùng phải tìm đến các mặt hàng cùng chất lượng nhưng giá rẻ hơn. Cạnh tranh về giá sẽ quyết liệt trong thời kỳ suy thoái. Đó là lý do tại sao Chính phủ phải đưa ra gói hỗ trợ lãi suất 17.000 tỷ đồng với mục tiêu giảm chi phí vốn cho doanh nghiệp, qua đó tạo điều kiện cho họ giảm giá bán (dù không được nhiều) để kích thích người mua, cũng là kích cầu cho hàng Việt Nam. Tuy nhiên, các doanh nghiệp cũng phản ánh những khó khăn khi tiếp cận gói hỗ trợ này. Tồn kho chưa bán được, nợ cũ chưa trả thì không vay được khoản vay mới, thủ tục phiền hà, phức tạp.
- Có quan điểm về chống suy thoái là chấp nhận cho phá sản doanh nghiệp trên diện rộng, dùng nguồn lực có hạn chế Nhà nước hỗ trợ cho các doanh nghiệp thật sự có năng lực có thể vượt qua được khủng hoảng. ý kiến của ông?
- Tôi không đồng ý với quan điểm về chống suy thoái là chấp nhận cho phá sản doanh nghiệp trên diện rộng. Ngoài lý do an sinh xã hội sẽ hết sức phức tạp, mà còn ở sự bất công của giải pháp này. Không phải tất cả các doanh nghiệp đang "ngắc ngoải" hiện nay đều là do lỗi của họ mà còn do những nguyên nhân bên ngoài đưa đến. Nếu cần một sự "phá hủy" mang tính sáng tạo thì đó phải là sự "phá hủy" trong điều kiện cạnh tranh công bằng và bình đẳng giữa các thành phần kinh tế.
Tiếc rằng chúng ta chưa làm tốt việc nàyđể thanh lọc bớt các doanh nghiệp kinh doanh yếu kém, thường dựa dẫm vào sự bảo trợ của Nhà nước trước khi khủng hoảng ập đến.
- Có ý kiến cho rằng nên mở rộng cho vay hỗ trợ lãi suất seag cho vBa đầu tư các dự án, quan điểm của ôn"gthế nào?
- Tôi đồng ý mở rộng gói hỗ trợ lãi suất sang cho vay đầu tư và đổi mới công nghệ nhưng phải giới hạn trong các đối tượng, như các công trình triển khai nhanh, đầu tư vào các lĩnh vực nông nghiệp và nông thôn, các công trình phát triển cơ sở hạ tầng trong thương mại như kho tàng, hệ thống phân phối, các công trình thuộc lĩnh vực y tế giáo dục. Bên cạnh đó cần loại bỏ các công trình đầu tư đã có địa chỉ cụ thể, đã bố trí vốn, đã có nhà thầu, đã xác định giá qua đấu thầu. Vì làm như vậy không tạo ra sự kích cầu đầu tư mới trong khi nguồn tiến có hạn .
- Xin cản ơn ông. Nguồn:
Báo Đầu tư Tài chính Số lượt đọc:
331
-
Cập nhật lần cuối:
23/03/2009 11:49:27 AM |