LTS: Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đến nay vừa tròn 2 năm. Hai năm đó đã đem lại cho môi trường thương mại Việt nhiều cơ hội phát triển nhưng đồng tâm cũng đặt ra những thách thức, cạnh tranh gay gắt, khốc liệt hơn cho các doanh nghiệp. Nhìn lại để tìm ra những hạn chế, yếu kém mà doanh nghiệp Việt bộc lộ, từ đó có biện pháp khắc phục là một việc làm hết sức cần thiết khi Tết đến, Xuân về.
Quan sát các doanh nghiệp Việt Nam sau 2 năm gia nhập WTO, tôi có cảm nhận rằng, yếu kém cơ bản của doanh nghiệp Việt Nam là "mặt bằng” cạnh tranh của doanh nghiệp Việt so với các nước trên the giới và trong khu vực có độ chênh đáng kể.
Về qui mô, chúng ta chủ yếu là doanh nghiệp nhỏ và vừa. Năm 2007, một tổ chức nghiên cứu nước ngoài nghiên cứu để tìm ra 200 doanh nghiệp lớn tại.Việt Nam đã đưa ra nhận định: Nhìn chung, doanh nghiệp Việt Nam nếu "soi" vào tiêu chuẩn thì hầu như chưa có doanh nghiệp đạt doanh nghiệp có qui mô lớn. Nếu được coi là lớn của ta cũng chỉ bằng doanh nghiệp trung bình trong khu vực. Và trong buổi nói chuyện của chuyên gia hàng đầu thế giới về lĩnh vực. Cạnh tranh - Michae Porter tại Việt Nam, ông cũng đưa ra nhận định rằng, các doanh nghiệp Việt Nam còn hạn chế về mặt qui mô. Trong khi đó, theo ông, dòng chảy phát triển chung lạ đòi hỏi rất lớn về qui mô kinh tế. Doanh nghiệp phải thực sự có qui mô mới hoạt động hiệu quả được.
Thứ đến là khối doanh nghiệp của ta bị một khoảng trong lớn. Qui luật chung là doanh nghiệp từ qui mô nhỏ - vừa rồi mới lớn dần. Doanh nghiệp của ta thiếu tầng giữa. Thêm một thực tế ở ta là doanh nghiệp lớn “chơi” với lớn, bé "chơi" với bé. Điều này làm khó cho cả hai bên. Doanh nghiệp lớn thiếu đi vệ tinh, nguồn cung, doanh nghiệp bé bị thiệt thòi, mất đi cơ hội thị trường. Thế giới người ta không thể, các doanh nghiệp bé luôn đi cạnh doanh nghiệp tớn để cung ứng, để học hỏi kinh nghiệm phát triển. Đây cũng là điểm thể hiện tính liên kết kém, không có swjlieen kết thì năng lực cạnh tranh yếu.
Có 6 tiêu chí được coi là yếu tối quan tọng cho một doanh nghiệp đều bắt đầu bằng chữ M theo tiếng Anh là: Tiền, Nguồn nhân lực, Thiết bị công nghệ, Vật tư đầu vào, Trình độ quản lý, Marketing thì cả 6 tiêu chí này.trong doanh nghiệp của ta đều yếu. Nguồn nhân trực, một trong những lợi thế của ta được nhận định là dồi dào thì bây giờ yếu đi bởi kỹ năng kém, tranh cử lao động xảy ra tràn lan và trở thành mối đau đầu số 1, vật tư đầu vào thì ta vẫn nhập là chính...
Chi phí kinh doanh của ta còn cao, do đó tỷ suất lợi nhuận hạn chế. Điều đáng e ngại là 2 năm gần đây, các doanh nghiệp cho biết tỷ suất lợi nhuận tương đối giảm. Trước đạt 2 chữ số, nay chỉ còn 1 và thậm chí sang năm 2008, có doanh nghiệp còn âm về lợi nhuận. Lợi nhuận thấp, doanh nghiệp không có động lực để phát triển.
Về chiến lược phát triển và tính liên kết, đây là 2 lĩnh vực mà ông Michael đánh giá doanh nghiệp Việt còn nhiều hạn chế, nếu không nói là khá yếu kém. Nếu nói về chiến lược trong cách tiếp cận thì doanh nghiệp của ta chưa có. Về liên kết thì như tôi đã nói, lớn làm ăn với lớn, bé làm ăn với bé, tạo ra kẽ hở trong kinh doanh, không liên kết thì tính cạnh tranh sẽ kém. Đây là những yếu điểm cơ bản của doanh nghiệp mà doanh nghiệp Việt Nam vốn vẫn là những chiếc đũa. Từng chiếc đũa riêng lẻ chống chọi đã khó, huống chi chiếc đũa đó còn mỏng manh, nó sẽ rất dễ gây trong môi trường hội nhập. Hãy là những bó đũa.
Nguồn:
Kinh tế & Đô thị Số lượt đọc:
401
-
Cập nhật lần cuối:
20/01/2009 03:29:53 PM |