Tham gia một số LHP quốc tế, đạo diễn trẻ Phan Đăng Di ấn tượng mạnh với công tác marketing của nền điện ảnh các nước bạn. “Các nước quảng bá điện ảnh rất tích cực với nhiều quầy thông tin, các gian hàng giới thiệu và chào bán phim nước mình. Điện ảnh Việt Nam vẫn chưa thực sự chú trọng và phát triển khâu marketing”.
Chưa ý thức quảng bá thương hiệu
Các liên hoan và hội chợ phim quốc tế là dịp các nhà sản xuất, các hãng phân phối, phát hành và những nhà làm phim đổ về rất nhiều. Đây là nơi giao lưu, tìm kiếm cơ hội hợp tác, đồng thời quảng bá nền điện ảnh cũng như tiếp thị các tác phẩm phim nhưng dường như kênh này cũng chưa được những nhà quản lý và người làm điện ảnh Việt Nam quan tâm tận dụng hiệu quả.
Các hội chợ phim lớn trong khu vực như hội chợ thuộc LHP Bangkok, hội chợ điện ảnh và truyền hình Hồng Kông… là những chợ phim quốc tế hoạt động sôi nổi, lại tương đối gần gũi và quen thuộc với những người làm phim Việt Nam. Nhưng các gian hàng phim Việt xuất hiện ở đây vừa ít ỏi vừa đơn điệu: Không đầu tư làm poster chuyên nghiệp, những brochure giới thiệu phim, chiếu demo phim, tờ rơi, băng-rôn, các hình thức giải trí. Không có những chiêu thức tiếp thị hấp dẫn, gian hàng buồn tẻ nên chả thu hút được mấy khách hàng và hầu như chỉ hiện diện dưới dạng góp mặt rồi… về, không bán được phim.
 |
|
Poster Trái tím bé bỏng tại LHP Bangkok |
Tham dự hội chợ phim Hồng Kông năm vừa qua, nhà biên kịch Trịnh Thanh Nhã bày tỏ sự tiếc nuối vì “đoàn Việt Nam đi rất đông vui, nhưng chủ yếu là với tinh thần tham quan, chứ việc tiếp thị và giao dịch còn rất ít hiệu quả”.
Thực tế này cũng không quá khó hiểu, vì với nhiều hãng phim, hãng phát hành nhà nước, tư duy quảng bá tiếp thị phim ở ngay trong thị trường nội địa còn chưa hình thành, chứ chưa nói đến việc ý thức làm điều đó với thị trường bên ngoài. Trừ 1-2 hãng phim tư nhân năng động chào bán được 1-2 phim truyền hình hay điện ảnh giải trí hợp gu với chợ phim, còn đâu chuyện thường ngày ở huyện, đoàn Việt Nam mang phim đi rồi lại mang về.
Và khái niệm “điện ảnh Việt Nam” vẫn là cái gì đó mơ hồ từ chợ phim năm này qua năm sau.
Chào bán phim Việt còn khó khăn
Lọt thỏm ở các LHP lớn như Cannes, Berlin, Pusan hay hội chợ phim Mỹ, điện ảnh Việt Nam mới chỉ có một gian hàng tiếp thị mình của hãng phim VietNam Media. Đây hiện tại là đơn vị duy nhất ở Việt Nam thực hiện công việc phát hành phim Việt ra nước ngoài (gồm cả phim của hãng, của các hãng phim nhà nước và tư nhân khác).
Bà Ngô Bích Hạnh, GĐ Hãng phim VietNam Media cho biết, công ty đã triển khai việc bán phim ra nước ngoài từ cách đây 7 năm và có một số đối tác quen thuộc. Có nhiều hình thức mua bán: Mua All rights (mua bản quyền) thì bên mua được phép khai thác mọi hình thức phát hành. Hoặc có thể mua riêng từng quyền phát hành:
 |
|
Áo lụa Hà Đông, đoạt giải Khán giả bình chọn tại LHP Pusan và đã phát hành ra thị trường nước ngoài |
Chiếu rạp, chiếu trên truyền hình hoặc bán home-video. Điện ảnh Việt chưa có thương hiệu nên việc chào bán cũng khó khăn và giá thấp, và hình thức bán chủ yếu là qua hệ thống DVD.
VietNam Media đã chào bán hơn 50 phim Việt, từ phim chiến tranh như Giải Phóng Sài Gòn, Ký ức Điện Biên, đến phim tâm lý xã hội như Trái tim bé bỏng, Hà Nội – Hà Nội và phim giải trí như Sài Gòn Nhật Thực, Em muốn làm người nổi tiếng… tuỳ thể loại phim phù hợp với từng thị trường. Đến giờ, đã bán được hơn 20 phim, chủ yếu được mua để phát hành ở thị trường châu Á, các nước nói tiếng Pháp, Bắc Âu… Tuy nhiên, giá bán có lẽ khá khiêm tốn, vì bà Hạnh cho biết, hiện tại, Hãng vẫn phải bù lỗ cho hoạt động này, và hy vọng một tương lai bán phim Việt sẽ có lãi.
Một cản trở nhãn tiền đối với phim Việt Nam khi đưa ra quốc tế là tiêu chuẩn kỹ thuật (kỹ xảo, hình ảnh, âm thanh) không đảm bảo. Có nhiều phim trước khi chào bán Hãng phải đầu tư thêm tiền mang sang nước ngoài để nâng cấp khâu kỹ thuật.
Ngoài nỗ lực của VietNam Media, một số hãng điện ảnh tư nhân cũng tự chủ động tiếp cận các phát hành quốc tế, để tìm đường ra nước ngoài cho các phim của mình, như Chánh Phương, Thiên Ngân…
Điện ảnh Việt Nam thua Malaysia, Phillipines..
Các hội chợ phim thì chưa đủ khuếch tán thương hiệu điện ảnh Việt, còn các giao dịch mua bán mới mở rộng một chút phạm vi phát hành của phim Việt. Cánh cửa còn lại – tham giải ở các LHP – mở đến đâu cho bước chân những nhà làm phim…
Nếu tính thành tích cao nhất của phim Việt tại các LHP quốc tế thì là các giải thưởng ở LHP quốc tế Moscow (Nga), LHP Karlovy Vary (CH Séc). Đó là những LHP uy tín nhưng chỉ thuộc phe Xã hội chủ nghĩa, khi mà thế giới còn phân cực.
Một LHP rất quen thuộc với điện ảnh Việt Nam và cũng từng cho nước ta những giải thưởng quan trọng là LHP Châu Á – Thái Bình Dương. Khác với cái tên phủ sóng tầm châu lục của nó, đây chỉ là 1 LHP phong trào, chưa chuyên nghiệp và ít uy tín trong hệ thống LHP quốc tế. Các LHP quốc tế thường mặc định phải diễn ra ở 1 địa điểm cố định, có 1 ban điều hành cố định với những tiêu chí rõ ràng, nhất quán… chứ không phải tổ chức luân phiên giữa các nước như LHP này.
 |
|
Hạt mưa rơi bao lâu từng đoạt giải thưởng đặc biệt tại LHP Rotterdam |
Phim Việt tham gia LHP quốc tế tới giờ cũng mới chỉ đến các LHP hạng 2, hạng 3 hoặc thậm chí làng nhàng hơn chứ chưa chạm chân tới các LHP hàng đầu, như Cannes, Venice, Berlin… Đi LHP không chỉ để dự thi vì thông thường số phim chọn vào tranh giải chính thức ở các LHP chỉ khoảng trên dưới 15-20 phim, còn số lượng tác phẩm đưa đến lớn hơn nhiều. Nhưng, các giải thưởng LHP vẫn là thước đo chỗ đứng của một nền điện ảnh.
Khác với những LHP làng nhàng, nơi mà các nhà làm phim đăng ký online và gửi phim đến để dự tuyển, các LHP lớn thông thường có một hế thống tuyển chọn và cả các hoạt động hỗ trợ cho các dự án sản xuất. Ngoài lượng phim nộp qua mạng, họ có những tuyển trạch viên đi đây đó để phát hiện các gương mặt mới và tìm kiếm các phim hay mang về. Tức là đã có một cuộc tuyển chọn ngầm để tạo nguồn phim hay cho LHP.
“Có lần trong buổi nói chuyện với ông chuyên phụ trách tuyển chọn phim của LHP Rotterdam, tôi đùa: Anh hay đi Malaysia, Phillipines mà ít ghé Việt Nam quá. Ông mới nói: Ở Việt Nam khoảng 3-4 năm tôi đi qua 1 lần là vừa, có khi chả có phim nào mang về. Mã, Phi cứ 1 năm tôi đi 1 lần, và lần nào cũng có 1-2 phim mang về. Điều ấy chứng tỏ phim mình ở tầm nào so với khu vực" - đạo diễn Vinh Sơn tâm sự. Số lượt đọc:
159
-
Cập nhật lần cuối:
10/06/2009 10:08:53 AM |